Sáu bậc trình độ tiếng Anh A1, A2, B1, B2, C1, C2: mỗi bậc đọc được gì, cần bao nhiêu từ vựng, quy đổi sang IELTS và TOEIC, và cách tự nhận ra mình đang ở đâu.
| Bậc | Đọc được gì | Vốn từ | IELTS | TOEIC |
|---|---|---|---|---|
| A1 — Mới bắt đầu (Beginner) | Hiểu biển báo, câu chào hỏi, mẫu câu ba bốn từ. Nói được tên, tuổi, chỗ ở. | khoảng 500 từ | IELTS — | TOEIC 120–225 |
| A2 — Sơ cấp (Elementary) | Đọc được email ngắn, thực đơn, tin nhắn đơn giản. Kể lại việc đã xảy ra bằng câu ngắn. | khoảng 1.000–1.500 từ | IELTS 3.0–3.5 | TOEIC 225–550 |
| B1 — Trung cấp (Intermediate) | Hiểu ý chính của tin tức viết đơn giản và tài liệu quen thuộc trong nghề. Đọc sách vẫn phải tra nhiều. | khoảng 2.500 từ | IELTS 4.0–5.0 | TOEIC 550–785 |
| B2 — Trung cao cấp (Upper-Intermediate) | Đọc báo Anh Mỹ và tiểu thuyết dễ mà không phải tra từ điển liên tục. Viết được lập luận có dẫn chứng. | khoảng 4.000–5.000 từ | IELTS 5.5–6.5 | TOEIC 785–945 |
| C1 — Nâng cao (Advanced) | Đọc sách chuyên ngành và văn học, hiểu hàm ý và giọng điệu. Viết lập luận nhiều tầng, dùng từ đúng sắc thái. | khoảng 8.000 từ | IELTS 7.0–8.0 | TOEIC 945 trở lên |
| C2 — Thành thạo (Proficient) | Đọc gì cũng hiểu, kể cả văn cổ và văn châm biếm. Phân biệt được những sắc thái mà người học lâu năm vẫn lẫn. | 16.000 từ trở lên | IELTS 8.5–9.0 | TOEIC — |
Muốn đọc sách trôi mà không phải tra từ điển thì phải biết khoảng 98 trên 100 từ có trên trang. Mức đó tương ứng cỡ 5.000 họ từ, tức bậc B2 — đó là lý do người ở B1 đọc tài liệu quen thì được, gặp sách lạ là tắc.
Mỗi bậc có một game riêng: 150 từ chia 5 hạng, mỗi hạng 30 từ. Từ nào cũng có phiên âm IPA, nút loa đọc lên bằng giọng trình duyệt và một câu ví dụ kèm bản dịch.
CEFR là Khung tham chiếu trình độ ngôn ngữ chung châu Âu (Common European Framework of Reference for Languages), chia trình độ một ngoại ngữ thành sáu bậc A1, A2, B1, B2, C1, C2. Đây là thang mà hầu hết kỳ thi và sách giáo trình tiếng Anh quy chiếu về.
Nhìn vào việc đọc: nếu mất một từ là mất cả câu thì còn ở A2; hiểu được ý chính dù không biết hết từ là B1; đọc một trang sách chỉ vướng một hai từ là B2. Chắc chắn hơn thì làm bài kiểm tra vốn từ hoặc bài thi EF SET miễn phí, cho ra thẳng mã bậc CEFR.
Khoảng 5.000 họ từ, tức bậc B2. Ở mức đó người đọc biết khoảng 98% số từ trên trang, đủ để đoán phần còn lại theo ngữ cảnh mà không đứt mạch đọc.
Đây là chặng dài nhất của cả thang, thường tính bằng vài trăm giờ học chứ không phải vài tuần, vì phần lớn công việc là cày vốn từ chứ không phải học thêm ngữ pháp mới.
Bắt đầu ở bậc thấp hơn bậc bạn nghĩ mình đang ở một nấc. Làm hết bậc đó mà thấy nhẹ thì lên ngay bậc trên; còn học ở bậc quá cao thì mỗi câu đều phải tra, học được vài hôm là bỏ.